English پارسی Русский Kurdi کوردی Тоҷики بلوچی پشتو دری اردو हिन्दी Ирон گیلکی
مازرونی հայերեն آذری لری
Welcome
Login / Register

بخشنامه‌ي رسمي براي به‌كاربردن واژه‌ي «اَمرداد» به جاي «مُرداد»

به گزارش از امرداد

خبرنگارامرداد-فرزانه خسروي :
«محمود شهریاری» مجری برنامه‌های تلویزیونی در نامه‌ای به فرنشين(:ريیس) فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی، از او درخواست كرد تا دربه‌كاربردن درست واژه‌ي «امرداد» به جاي «مرداد»، رسانه‌ها را آگاه كند.
متن نامه‌ي محمود شهرياري به حداد عادل را در زير بخوانيد.

جناب آقای حدادعادل
رئیس محترم فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی

با درود و سلام،‌سال گذشته در چنین روزهایی یک نوجوان باهوش ایرانی از من پرسید واژه مرداد به چه معناست. به او گفتم این واژه از مصدر «مُر» اوستایی به معنای مرگ و مردن ساخته شده و به معنای مردنی، مرگ و نیستی است. با تعجب پرسید پس چرا ما ایرانیان نام ماه پنجم سال را مردنی گذارده‌ایم.
به او گفتم این‌گونه نیست، درست این واژه اَمرداد است. چون الف مفتوحه که پیشوند این واژه است، حرف نفی است و معنای آن را به کلی دگرگون می‌کند و اَمرداد به معنای بی‌مرگ، نمردنی و جاودانه است. این کلمه صفتی است برای خداوند بزرگ که مظهر زوال‌ناپذیری و پایندگی است.
گفت: پس چرا همکاران شما در رسانه ملی و روزنامه‌ها نادرست آن را می‌گویند و می‌نویسند، گفتم شاید درست واژه را نمی‌دانند.
گفت: ولی در مدرسه به ما گفته‌اند ما جایی داریم به نام فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی که برای فارسی گفتن و فارسی نوشتن ایجاد شده.
من دیگر چیزی نگفتم. به او قول دادم این نامه را برای جنابعالی بنویسم تا با صدور بخشنامه‌ای، انتشاراتی که تقویم چاپ می‌کنند، رسانه ملی و روزنامه‌ها را (جز روزنامه اطلاعات که سالهاست از واژه درست اَمرداد استفاده می‌کند)،‌ عمل به وظیفه قانونی خود طبق اصل ۱۷ قانون اساسی که پیروی از آن بر همگان شایسته و بایسته است، آگاه فرمایید.

يادآوري قانوني در مجلس شوراي اسلامي
كورش نيكنام نماینده‌ي زرتشتیان در دوره هفتم مجلس شورای اسلامي هم در زمان نمايندگي‌اش تذكري قانوني در اين‌باره داد كه متن آن در زير آمده است.

چهارشنبه، بيست و دوم تیر 1384
بازنگری و اصلاح واژه «مرداد» در تقویم رسمی ایران
ريیس جمهور محترم و وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی
تذكر به رییس جمهور محترم و وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی درباره بازنگری و اصلاح واژه مرداد در تقویم رسمی ایران
اسامی دوازده ماه در گاه شماری هر سال خورشیدی برگرفته از واژگانی است كه در فرهنگ ایران باستان دارای معنا و تعریفی ویژه و ارزشمند است، در اسامی دوازده ماه، واژه مُرداد به نادرستی جای گرفته و معنای آن برخلاف فرهنگ اصیل ایران است زیرا مرداد یعنی مرگ و نیستی و «اَ» كه حرف نفی است هنگامی كه در آغاز واژه قرار گیرد آن را به امرداد تبدیل می‌كند و معنای آن را به بی مرگی و جاودانگی تغییر می یابد بیگمان در فرهنگ واژگان هر یك از ماه‌های ایرانی كه همه از پویایی ، امیدواری، سازندگی، پیشرفت و نیك‌اندیشی یاد می‌كند جایگاهی برای مرگ و نیستی وجود ندارد و لازم است از سوی وزارت محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی برای تقویم سال آینده واژه مرداد به امرداد تبدیل شود.

يكسال پس از اين تذكر، در نخستين روز ماه اَمرداد ١٣٨٥، كورش نيكنام دوباره در مجلس شوراي اسلامي اين موضوع را با عنوان «اَمُرداد به جای مُرداد؛ زندگی به جای مرگ در تقویم ایران» يادآوري كرد. او در سخنراني خود با يادآوري اصل پانزدهم و بخشي از اصل هفدهم قانون اساسي در باره‌ي تقويم ايران گفت: «از زمانی كه تقویم خورشیدی برای گاه‌شماری ایرانیان برگزیده شد، نام این ماه در تقویم ایران اَمُرداد نامیده شد ولی سال‌ها بعد و به دلیل نامعلوم و نادرستی در گویش مردم تغییر كرده و به مُرداد تبدیل شد، یعنی زنده بودن و تلاش كردن و پیوستن به جاودانگی در تقویم جای خود را به مرگ و مُردن و نابودی داد.
سال گذشته در تذكری به دولت پیشنهاد دادم تا این واژه را در تقویم ایرانی اصلاح نمایند و مُرداد را به اَمُرداد تغییر دهند ولی تاكنون راهكار مناسبی برگزیده نشده است. در حالیكه شایسته نیست تا ایرانیان زنده و هوشیار در این ماه با گفتن مُرداد از مرگ ونیستی یاد كنند.
اكنون پیشنهاد دارم تا در یك عزم و ارادة مردمی و همگانی نام این ماه را درست به كار برده، آن را اَمُرداد بگوییم تا در تقویم و فرهنگ ملت بزرگوار ایران، مرگ و نیستی جای خود را به زندگی، پویایی ‌و‌جاودانگی داده باشد».
هشت سال از اين تذكر در مجلس شوراي اسلامي گذشته است اما هيچ دگرگوني در به‌كارگيري واژه‌ي درست «امرداد» به جاي واژه‌ي نادرست «مرداد» انجام نشده است. بازهم مي‌بينيم در رسانه‌هاي ملي و چاپي همچنان با نوشتن مُرداد مرگ و نيستي را به مردم نشان مي‌دهند. شايسته و بايسته است كه مردم فرهنگ‌دوست ايران همه با هم براي روايي و درست به‌كار بردن واژه‌ي امرداد در گفت‌وگوها، نامه‌نگاري‌هاي رسمي و اداري و... بكوشند. همه بايد در فرهنگ‌سازيِ بهره‌گيري از اين واژه همازوري كنيم. ‌

Post your comment

Comments

Be the first to comment

Sign in or sign up to post comments.

Related articles